Tearoom Bongers (Poffertjeskraam)

De poffertjeskraam op de Meent is zo’n vertrouwd Rotterdams bouwsel, dat weinig mensen zich realiseren dat het ooit door een architect is ontworpen en zelfs een echt staaltje wederopbouwarchitectuur is. Architect van de tearoom Bongers, zoals het restaurant vroeger heette, was Harry Nefkens (1918). Geen echt bekende architect, maar zeer actief tijdens de wederopbouwperiode met vooral woningbouwprojecten. Zijn bekendste werk is waarschijnlijk de woningbouw in Pendrecht aan de Stellendamstraat, bekend onder de bijnaam de Vissenkommen. Ook het Zeemanshuis aan de Willemskade is van zijn hand.

onbekend-poffertjes-advertentie
AdvertentiePrive collectie
onbekend-poffertjeskraam-doorsnede
Ontwerptekening van de poffertjeskraam, waarop de kelderverdieping zichtbaar is.Uit: Bouw 1956-27

Frisse uitstraling

De poffertjeskraam is achthoekig van vorm en heeft een diameter van acht meter. Het gebouw is slechts één verdieping hoog, maar er is wel een kelder met toiletten, opslagruimte en een keuken. Via een liftje is de keuken verbonden met het buffet tegen de achterwand. De kelder is bereikbaar via een open trap. In de tearoom was plaats voor zestig personen. De meeste plaatsen liggen langs de geheel glazen gevel.

De staalconstructie staat buiten de gevel en geeft het gebouw die frisse uitstraling.

De begane-grondvloer ligt 55 centimeter boven straatpeil. Rond het gebouw loopt een luifel. De staalconstructie staat buiten de gevel en geeft het gebouw die frisse uitstraling. De luifel loopt door in het dak; het middendeel van het dak ligt hoger zodat er volop daglicht door de ramen hier binnendringt.

onbekend-poffertjeskraam-overzicht2
De poffertjeskraam kort na oplevering.Uit: Bouw 1956-27

Licht, fleur en kleur

Het gebouw werd geopend op zaterdag 18 juni 1955. Het Vrije Volk meldt enthousiast:

Ruim zestig jaar bestaat Bongers’ Wafels- en Poffertjesbakkerij en het familiebedrijf heeft eigenlijk een geschiedenis, die anderhalve eeuw teruggaat, maar die geschiedenis is allesbehalve aan plaats gebonden. In een ver verleden begon het op de kermis, maar ook de huidige eigenaar heeft al drie verhuizingen achter de rug. De laatste is naar de Meent, waar vandaag de eerste poffertjes van het vuur zullen komen in een gloednieuw, achthoekig gebouwtje. Voor de oorlog had de heer N. Bongers zijn bedrijf aan de Diergaardelaan, waar het werd weggebombardeerd. Het tweede bedrijf aan de Gordelweg moest worden onteigend en nu begint de heer Bongers op zijn 67ste jaar voor de derde maal opnieuw in zijn tearoom aan de Meent. Een begin in een omgeving, die door licht, fleur en kleur wordt beheerst. Het gebouwtje, dat is neergezet volgens ontwerp van ir. Harry Nefkens, geeft een kleine illusie van „buiten zijn” tussen de rijen winkelflats van de omgeving en de frisse kleuren dagen de zon als het ware uit tot schijnen. Als hij schijnt, is er trouwens ruimschoots gelegenheid om op de terrasjes, die om de achthoek liggen gegroepeerd, een paar stralen op te vangen.

In 1970 zijn er plannen om achter de poffertjeskraam een hotel voor 200 jonge migranten te bouwen. Het wordt enkele jaren later een gewoon kleinschalig woningbouwproject met 42 een- en tweepersoons woningen van Leo de Jonge architecten in voor de jaren zeventig karakteristieke baksteenarchitectuur. In maart 2006 stopt Bongers met de poffertjeskraam, die verkocht wordt aan patatbakker Bram Ladage. Dan ontstaan er plannen het paviljoen en de woningbouw tussen Botersloot en Pannekoekstraat te vervangen door een woontoren.

Wat er precies komt, wil projectontwikkelaar Henk Dijkgraaf niet kwijt. Maar dat de nostalgische poffertjessalon op de Meent wijkt voor nieuwbouw, staat vast. ,,Het is te vroeg om te zeggen wat er komt, omdat ik daar nog over praat met de gemeente.’’ Dat het gaat om winkels en horeca, wil hij wel bevestigen. ,,Een nieuw pand dat recht doet aan de omgeving.’’

AD 14-5-2006

Anno nu

In 2009 tekent Jeroen Hoorn voor deze ontwikkelaar een bescheidener voorstel met hoge bebouwing langs de Meent; het paviljoen krijgt een nieuwe plek op een verhoogd plein. Door de vastgoedcrisis komt het project niet van de grond en sindsdien is er een nieuw poffertjes- en pannenkoekenrestaurants genaamd Dutch Diner, gevestigd.

Volledige tijdlijn