Hoogstraat winkels

Hier, aan het einde van de Coolsingel of, zo men wil, aan het begin van de Hoogstraat, zal -dat staat nu wel vast- de modewijk van het nieuwe Rotterdam verrijzen.

Kort na elkaar werden aan de Hoogstraat een drietal winkelpanden geopend. Peek & Cloppenburg was op 12 maart 1953 als eerste klaar. Een dag later, vrijdag de dertiende, opende Lampe. En op 6 november 1953 was ook Martens gereed. Lampe en P&C zaten voor de oorlog ook al aan de Hoogstraat; Martens had een zaak in de Kipstraat.

kraaijvanger-lampe-kleding
Interieur winkelgebouw Peek & Cloppenburg.Archief Kraaijvanger
kraaijvanger-pec-buiten-tekening
Perspectiefschets winkelgebouw Peek & Cloppenburg.Archief Kraaijvanger

Eenheid

De drie gebouwen sluiten goed op elkaar aan, wat natuurlijk niet verwonderlijk is, want ze waren alle drie ontworpen door de architecten Evert en Herman Kraaijvanger. Die eenheid werd door de plaatselijke pers erkend. De gevel van modemagazijn Lampe, die in rhythme, kleur en schaal aansluit bij die van Peek en Cloppenburg. Het gebouw van Martens, het huidige Blokker, sluit daar weer op aan.

Op het gebouw wordt een luifel aangebracht, waardoor het net zo hoog wordt als het er naast liggende gebouw van Lampe. De constructie is er echter op berekend, dat er eventueel een volledige tweede etage voor de verkoop op gezet kan worden.

Het Vrije Volk 16-1-1953

kraaijvanger-martens-buiten
Winkelgebouw Martens.Archief Kraaijvanger
kraaijvanger-martens-buiten-tekening
Perspectiefschets winkelgebouw Martens.Archief Kraaijvanger

Rotterdam ceiling

Tezamen met het eveneens door de Kraaijvangers ontworpen winkelpand van Vroom & Dreesmann moest de Hoogstraat, als weleer, het brandpunt van het winkelend publiek worden. De gebouwen doen door de traditionele gevelopbouw en zorgvuldige ornamentiek architectonisch weinig vooruitstrevend aan, maar technisch en commercieel waren ze wel vernieuwend. De winkelopzet was uiterst functioneel, met grote flexibele winkelruimtes aan de Hoogstraat en de expeditie en dienstruimtes aan de achterzijde. Ook constructie en materiaalgebruik waren modern. Zo was er een nieuw Zweeds type houten tuimelramen toegepast bij P&C en Lampe. De architecten hadden op basis van ervaringen opgedaan bij studiereizen naar warenhuizen in Engeland en Amerika een roosterplafond ontwikkeld, the Rotterdam ceiling. De noodzakelijke leidingen en ventilatiekanalen konden zo worden weggewerkt en de verlichting geoptimaliseerd. Dit plafond is toegepast bij V&D en Lampe.

De gebouwen doen door de traditionele gevelopbouw en zorgvuldige ornamentiek architectonisch weinig vooruitstrevend aan, maar technisch en commercieel waren ze wel vernieuwend.

Over modemagazijn Lampe bericht de krant enthousiast:

De architecten ir E. H. Kraaijvanger en H. M. Kraayvanger zijn er in geslaagd vele technische moeilijkheden te overwinnen in hun streven om straat en verkoopruimte als één geheel te zien. Plafond en vloer zetten zich van portieken over smalle etalages voort in de verkoopruimte, zodat de kijker er bijna zonder erg binnengaat. De etalages zijn eerder glazen schijven, die voor het oog geen enkel beletsel vormen om de verkoopruimte binnen te dringen. De donkerbruine baksteen van de gevel zet zich eveneens gedeeltelijk voort in de wanden van het interieur. Dunne glazen deuren versterken nog de illusie van een doorgaande ruimte. De verwarming (stadsverwarming) is onder de vloer aangebracht en loopt door tot onder de portieken.

Het Vrije Volk 11-3-1953

kraaijvanger-lampe-buiten
Winkelgebouw Lampe.Archief Kraaijvanger
stadsarchief-lampe-interieur
Interieur winkelgebouw Lampe.Stadsarchief Rotterdam GW-950

Beeldende kunst

In de drie panden is op subtiele wijze beeldende kunst in het gevelontwerp geïntegreerd. Lampe heeft een decoratief tableau naar ontwerp van Riet Bakker-Elias. Zij stellen de vier jaargetijden voor, de vier dieren die grondstoffen leveren voor de kledingindustrie, de vier planten uit welker vezels kleren kunnen worden vervaardigd. Ook is er een haas naar de Duitse sage van de haas Herr Lampe. De gevel van Martens is voorzien van twee kleurige banden van keramiek naar ontwerp van Nel Klaassen. Zij maakte ook de mozaïeken voor Peek & Cloppenburg.

Anno 2015

De winkelpanden zijn diverse malen verbouwd en vooral intern volledig gemoderniseerd. De eilandetalages van Lampe, die de passant de winkels in moesten lokken, zijn vervangen door een vlakke gevel en een luifel. Peek & Cloppenburg heeft het grootste deel van Lampe erbij getrokken. Het pand van Martens is inmiddels in gebruik bij Blokker en Van Haren. Het is door Hans Goverde van Kraaijvanger Urbis gerenoveerd en heeft de glans, allure en stoerheid, typerend voor de wederopbouw, weer enigszins teruggekregen. De drie winkels zijn gemeentelijk monument.

Volledige tijdlijn